Poniższy artykuł opracowano w oparciu o stan prawny obowiązujący w momencie powstania tego artykułu.
Redakcja nie gwarantuje aktualności tekstu w okresie późniejszym, jak również nie ponosi odpowiedzialności za ew. stosowanie się do zawartych w nim zaleceń.

Określanie nakładów kosztorysowych z wykorzystaniem metod interpolacji i ekstrapolacji w programie Norma Pro

W "Kąciku Kosztorysanta" mogą Państwo zapoznać się z artykułem na temat zasad stosowania metod interpolacji i ekstrapolacji w kosztorysowaniu. Ja chciałbym opisać nowe mechanizmy wprowadzone do programu Norma Pro, które te obliczenia zdecydowanie ułatwiają. Można nawet powiedzieć, że użytkownik programu zostaje dzięki nim całkowicie zwolniony z konieczności dokonywania jakichkolwiek obliczeń, gdyż program wykonuje je automatycznie. Wystarczy jedynie podać wartość wiodącego parametru technicznego, określającego dany rodzaj robót w pozycji kosztorysowej, a program automatycznie wybierze kolumny tabeli, które posłużą do wyliczenia nakładów wynikowych i efekty swego działania wstawi do tworzonej pozycji.

 

Mechanizm ten przedstawię na podstawie tablicy 1922 z KNR nr 2-02 Betonowanie ścian o wysokości ponad 3.6 m w deskowaniu systemowym.
Wiodącym parametrem technicznym w tej tabeli jest grubość ściany podawana w centymetrach.

 

Po wejściu w tablicę i wyborze kolumny uzyskamy widok:

 

Rys. 1. Określenie wartości wiodącego parametru technicznego.

 

Ponieważ wybraliśmy kolumnę 09, to w oknie określenia parametru (w tej tablicy pojawia się słowo "grubość", gdyż taki jest dla niej parametr wiodący) wyświetliła się wartość 100 cm. Możemy teraz podać dowolną wartość z przedziału 15÷150 cm (dlaczego takie wartości zostały przyjęte jako graniczne, prosimy sprawdzić w przywołanym wcześniej artykule).
Jeżeli zaakceptujemy wartość 100 poprzez naciśnięcie ENTER, to tym samym wybierzemy pozycję 1922-09. Wpisując wartość 50, wybierzemy pozycję 1922-04 itd. Jeżeli wpiszemy wartość 24, to program dokona interpolacji na podstawie kolumn 01 i 02, wskutek czego uzyskamy pozycję:

 

Rys. 2. Pozycja utworzona w wyniku interpolacji na podstawie kolumn 01 i 02 tablicy 1922 z KNR nr 2-02.

 

Gdybyśmy natomiast wpisali wartość 120 cm, to program dokona ekstrapolacji i uzyskamy pozycję:

 

Rys. 3. Pozycja uzyskana w wyniku ekstrapolacji.

 

Gdybyśmy natomiast podali wartość spoza zakresu np. 180 cm, to na ekranie pojawi się komunikat:

 

Rys. 4. Informacja o przekroczeniu zakresu ekstrapolacji.

 

informujący użytkownika, że podana przez niego wartość nie spełnia ograniczeń wynikających z opisanych zasad. Ponieważ jednak autorzy programu nie chcą i nie mogą ograniczać użytkownika w Jego decyzjach, może On podjąć decyzję, że podana wartość ma zostać wzięta przez program za podstawę obliczeń. Ostrzeżenie to służy więc jedynie informacji, że przy takiej wartości nie należy stosować metody ekstrapolacji, gdyż wyniki obliczeń będą odbiegać od wartości rzeczywistych i użytkownik musi sam podjąć decyzję, czy chce kontynuować, czy dokonać obliczeń całkowicie metodą analizy własnej.

 

Jak widać mechanizm wprowadzony do programu Norma Pro jest bardzo wygodny w użyciu. Należy jeszcze tylko wyjaśnić drobne szczegóły techniczne.
Po pierwsze na pasku narzędziowym okna wyboru pozycji z prawej strony u góry ekranu pojawiła się ikona:

 

Rys. 5. Ikona włączająca i wyłączająca mechanizmy interpolacji i ekstrapolacji

 

Pozwala ona na wyłączenie opisanych mechanizmów w sytuacji, gdy nie chcemy aby program nam podsuwał wynikające z nich możliwości. Nawet jednak przy wyłączonych mechanizmach zostaniemy przez program poinformowani o tym, że dla danej tablicy lub grupy kolumn zostały wprowadzone dane, które umożliwią wykorzystanie tych mechanizmów. Zamiast symboli:

 

 

obok numeru i opisu danej pozycji pojawiają się symbole:

 

 

Na zakończenie muszę Państwa poinformować, że opisane mechanizmy są bardzo świeżym uzupełnieniem programu i dlatego na razie jedynie kilka katalogów zostało przygotowanych do ich wykorzystania. Jednak trwają intensywne prace i mamy nadzieję opracować pod tym kątem wszystkie najważniejsze katalogi. Prosimy jednocześnie o zgłaszanie życzeń, abyśmy mogli w pierwszej kolejności zająć się tymi, które są Państwu najbardziej potrzebne.