Poniższy artykuł opracowano w oparciu o stan prawny obowiązujący w momencie powstania tego artykułu.
Redakcja nie gwarantuje aktualności tekstu w okresie późniejszym, jak również nie ponosi odpowiedzialności za ew. stosowanie się do zawartych w nim zaleceń.

Przegląd rynku inwestycyjno-budowlanego część XXIX

Wstęp

W ostatnich tygodniach głównym tematem omawianym w mediach oraz w naszych codziennych rozmowach jest epidemia koronawirusa. W pewnym uproszczeniu nas wszystkich można podzielić na trzy grupy:

- tych, którzy nadal się nie przejmują, twierdząc że to taka grypa, która ich nie dotyczy,

- tych którzy mocno niepokoją się o stan zdrowia swój i swoich bliskich, oraz

- tych, którzy są świadomi, iż prawdziwy problem to nie wirus, tylko sypiący się na naszych oczach system ekonomiczny, którego upadek został tylko ostatnio zainicjowany przez trwającą właśnie pandemię.

 

Co bardziej świadomi przedsiębiorcy w naszym kraju, już w styczniu i na początku lutego, obserwując sytuację w Chinach, przewidywali iż niedługo odbije się ona na sytuacji ekonomicznej naszego regionu.
 

Fundamentalnym pytaniem dla nas pozostaje to, jak cała sytuacja odbije się na rynku budowlanym i mieszkaniowym. Choć spora ilość mieszkań w ostatnich latach kupowana była za gotówkę, to i tak znaczny odsetek ludzi w kraju posiada kredyty mieszkaniowe ze zmiennymi stopami oprocentowania, nie mówiąc już o kredytach we franku szwajcarskim. Nieunikniona fala zwolnień w przedsiębiorstwach może doprowadzić do niewypłacalności wielu osób zadłużonych na maksimum swoich możliwości.
 

Ile jeszcze zostało w kraju osób z „gotówką”, by napędzać dalej rozgrzany rynek nieruchomości? Sugerowałoby to niechybne spowolnienie wzrostu cen mieszkań, a nawet ich spadek. Z drugiej jednak strony, należy pamiętać, iż większość planów rządu na ratowanie sytuacji sprowadza się do zwiększania ilości pieniądza w obiegu, co wręcz gwarantuje rozkręcenie inflacji do znacznie wyższych poziomów, nawet jeśli w najbliższych tygodniach będzie można zaobserwować chwilową deflację związaną z krótkotrwałym zmniejszonym popytem na różne dobra. W takiej sytuacji można spodziewać się, że mieszkania wciąż pozostaną jedną z niewielu metod zabezpieczenia się przed utratą wartości majątku.
 

Jakkolwiek cały proces rozkręcającej się w najbliższych miesiącach inflacji może przyjąć rozmaitą formę, od dofinansowywania banków, poprzez radykalne pomysły gwarantowanego dochodu bezwarunkowego dla wszystkich obywateli, to jej nadejście jest w zasadzie nieuniknione. Osoby posiadające nadwyżki gotówkowe już zaczęły się na nią szykować, co można zauważyć po brakach popularnych jednouncjowych złotych i srebrnych monet w najbardziej renomowanych mennicach, w których czas dostaw towarów wydłużył się do kilku tygodni. Wszystko wskazuje na to, że nasz kraj po raz kolejny przejdzie przez lekcję tego do czego prowadzi dodruk pieniędzy oraz czym jest inflacja. Dla wielu millenialsów, nieważne czy posiadających mieszkania czy nie, niepamiętających przełomu lat 80. i 90. XX w., a także nieuważających w szkole na lekcjach o historii Niemiec po I wojnie światowej, będzie to pierwsza taka lekcja.
 

Sytuacja gospodarcza i społeczna, będąca wyznacznikiem rozwoju kraju, jest obecnie skomplikowana, co sprawia trudności w ocenie rynku inwestycyjno-budowlanego w nadchodzących miesiącach. Prognozy gospodarcze sygnalizują nadchodzący kryzys światowy, co manifestuje się ostrożnością inwestorów w planowaniu inwestycji.
Przedstawiony poniżej przegląd rynku inwestycyjno-budowlanego wskazuje na zdecydowaną przewagę inwestycji biurowych i logistycznych, a w pewnej mierze także hotelowych. Wydaje się natomiast, że nasycił się rynek obiektów handlowych. Nowych inwestycji jest niewiele, dominują rozbudowy i modernizacje. Nie obserwuje się również oczekiwanej dynamiki budownictwa mieszkaniowego, a zwłaszcza deweloperskiego.

 

 

1. Obiekty handlowe i towarzyszące

 

  • W przeszłości, na warszawskiej Pradze przy ul. Grochowskiej 316/320 znajdowały się Polskie Zakłady Optyczne. Cain International oraz White Star Real Estate rozpoczęły tu budowę swojej nowej inwestycji – kompleksu biurowego składającego się ze zrewitalizowanej części budynku dawnej fabryki oraz nowo dobudowanego budynku, oferując łącznie 18.000 m² powierzchni. 8000 m² zostanie przeznaczone na biura, 1000 m² na cele handlowe a 2100 m² zajmie klub fitness. Pozostałą powierzchnię zajmie 121 mieszkań o różnych metrażach. Część biurowa zrealizowana zostanie w IV kwartale br., a mieszkaniowa z końcem II kwartału 2021 r.

  • Firma Unibail-Rodamco-Westfield planuje budowę nowej galerii handlowej w miejsce starych supermarketów OBI i Auchan, zlokalizowanych pomiędzy ul. Płaskowickiej a południową obwodnicą Warszawy; umożliwi to niedawno zatwierdzony nowy plan zagospodarowania terenu. W portfolio firmy znajdują się już Złote Tarasy, Arkadia, oraz Galeria Mokotów. O zgodę na budowę nowego obiektu ubiegała się od dawna. Galeria miałaby kaskadową bryłę, sięgającą od 10 m wysokości od strony ul. Roentgena, do nawet 25 m w centralnej części terenu. Na parterze znajdą się m.in. lokale usługowe, które będą dostępne również z zewnątrz obiektu.

  • Na 4 kwietnia zaplanowano oficjalne otwarcie Elektrowni Powiśle w Warszawie, jednak ze względu na panującą w kraju sytuację, terminu tego nie udało się dotrzymać. Ten nowy kompleks handlowo-usługowo-biurowy, zlokalizowany na zrewitalizowanych terenach dawnej elektrowni nad Wisłą, zaoferuje prawie 15.500 m² powierzchni handlowo-usługowej oraz blisko 22.000 m² powierzchni biurowej w budynkach dobudowanych obok hal dawnej elektrowni. Obiekt zaoferuje nie tylko bogatą ofertę gastronomiczną i usługową, ale także liczne sklepy (nowych, nieobecnych dotąd w Polsce marek), jak i w późniejszym terminie hotel sieci Barcelo na 150 pokoi. Budowa całej inwestycji trwała 4 lata, a jej inwestorem są Tristan Capital Partners i White Star Real Estate.

 

 

2. Lokale biurowe

 

  • Już wkrótce oddana do użytku zostanie zrewitalizowana Dyrekcja Stoczni Gdańskiej. Jest to historyczny budynek z 1871 roku, który był świadkiem najważniejszych wydarzeń społeczno-politycznych ruchu Solidarność. Teraz, po kompleksowym remoncie, w czasie którego starannie przywracano blask nawet najdrobniejszym detalom wykończenia, zarówno wewnątrz jak i zewnątrz, będzie pełnił funkcję budynku biurowego o powierzchni użytkowej 4.000 m², uzupełnionego o takie funkcje, jak sale konferencyjne i strefa relaksu z kawiarnią. Budynek zostanie oficjalnie oddany do użytku w III kw. 2020 r. i już w tym momencie ma podpisane pierwsze umowy najmu. Projekt modernizacji obiektu wykonała sopocka pracownia Roark Studio, a koordynatorem prac konstrukcyjnych jest firma TPS.

  • W pobliżu, na terenie Stoczni Gdańskiej, powstaje nowa inwestycja biurowo-usługowa Palio Office Park (90.000 m² powierzchni najmu), w której oprócz biur znajdą się również przedszkole, kantyna, punkt medyczny i sklepy. I etap kompleksu jest już w budowie, a docelowo będzie to 8 budynków posiadających od 5 do 8 kondygnacji. Budynek I etapu oferować będzie 16.000 m² powierzchni wynajmu oraz 270 miejsc parkingowych dla aut. Budynek będzie posiadał certyfikat BREEAM na poziomie Excellent. Przy projektowaniu kompleksu dużą uwagę przywiązywano do zachowania historycznego przemysłowego charakteru terenu. Tarasowy układ zielonych balkonów zapewni dobrą ekspozycję historycznych budynków stoczni, a na elewacjach użyte zostaną płyty kompozytowe w rudym kolorze. Planowane jest również odtworzenie historycznego stoczniowego układu drogowego.

  • W Krakowie, przy Rondzie Matecznego, powstaje nowy kompleks biurowy HubPoint, który będzie składał się z dwóch budynków zrealizowanych w dwóch etapach. Pierwszy z nich, którego budowa już trwa, będzie miał 3 kondygnacje i 4200 m² powierzchni biurowej. Drugi natomiast zaoferuje dodatkowe 2850 m². Łącznie znajdzie się tu również 100 miejsc parkingowych w podziemnej hali garażowej. Za projekt architektoniczny odpowiada pracownia B2 Studio, a generalnym wykonawcą jest firma Forbau.

  • W Lublinie spółka JBU rozpoczęła budowę inwestycji G7 Inter Office. Obecnie, na działce przy ul. Jana Pawła II widać już kształt przyszłej bryły biurowca, który pomieści 9000 m² powierzchni biurowej oraz 3000 m² powierzchni pod sklepy i lokale usługowe. Budowa powinna zakończyć się w połowie 2021 r.

  • Skanska rozpoczęła budowę ostatniego, trzeciego etapu kompleksu biurowego High5ive w Krakowie, położonego przy ul. Pawiej. Stanowi go biurowiec o 11.000 m² powierzchni najmu, który wizualnie domknie pierzeję ul. Pawiej. Biurowiec otrzyma certyfikat WELL (IWBI). Cała inwestycja High5ive to pięć biurowców oferujących łącznie 70.000 m² powierzchni biurowej do wynajęcia. Projekt architektoniczny zespołu wykonała pracownia NS Moon Studio.

  • Spółka z grupy PZU, Tower Inwestycje, właśnie rozpoczęła we Wrocławiu prace budowlane związane z inwestycją Brama Oławska, zlokalizowaną przy skrzyżowaniu ul. Oławskiej i Piotra Skargi. Będzie to biurowiec o ponad 14.000 m² powierzchni do wynajęcia. Powstaje w miejscu dawnego biurowca PZU, rozebranego 3 lata temu. Inwestycja kładzie duży nacisk na rozwiązania proekologiczne, takie jak zielone dachy, czy miejsca dla rowerów i do ładowania aut elektrycznych. Dzięki temu nowy budynek otrzyma certyfikat BREEAM na poziomie Excellent. Elewacja frontowa będzie posiadała podcienie, które poprawią komfort pieszych czekających na pobliskim przystanku autobusowym. Otwarcie biurowca planowane jest na II kwartał 2022 roku. Generalny wykonawca inwestycji to firma Warbud.

 

 

3. Inwestycje mieszkaniowe zawsze „modne” i potrzebne

 

  • Mieszkania pierwszego etapu osiedla Fama Jeżyce w Poznaniu są już dostępne w sprzedaży – to 251 mieszkań w dwóch budynkach o metrażach od 31 do 117 m². Osiedle powstaje na terenie o pow. 7,5 ha, który w przeszłości zajęty był przez hale fabryki Wiepofama. Całe osiedle będzie oferować 2000 mieszkań, a jego mieszkańcy będą mieć do dyspozycji takie udogodnienia jak rowerownia, miejsca do ładowania aut elektrycznych czy centralny plac. Projekt architektoniczny wykonała pracownia HRA Architekci, a deweloperem jest Monday Development z grupy Unidevelopment. Osiedle wpisuje się w plan stworzenia dzielnicy Nowych Jeżyc, a tuż obok, na terenach po dawnej fabryce Goplany powstaje osiedle tworzone przez firmę Colian.

  • W Gdańsku w pierwszym kwartale tego roku ruszyła budowa Baltea Apartments. Ten budynek mieszkaniowy z rozbudowaną częścią handlowo-usługową w parterze, zlokalizowany będzie przy ul. Kaczyńskiego w dzielnicy Przymorze, bezpośrednio przy Parku Nadmorskim. Znajdzie się w nim 238 mieszkań o metrażach od 42 do 110 m². W części podziemnej będą miejsca parkingowe. Na fasadzie od strony parku wyróżniać się będą przeszklone balkony. Inwestorem jest spółka Develia, a projekt architektoniczny wykonało Pomorskie Biuro Projektów Gel.

  • Na Młynie Maria, inwestycji mieszkaniowej we Wrocławiu na wyspach Piasek i Młyńskiej, zawieszono wiechę. Ten projekt to wyjątkowa w skali Wrocławia rewitalizacja zabytkowych budynków na cele mieszkaniowe oraz handlowo-usługowe w parterze. Inwestycja ma oferować luksusowe apartamenty o metrażach od 25 do 130 m² o wysokości od 2,6 do 4 m. Developerem jest RealCo, projekt architektoniczny przygotowała pracownia Maćków, a generalnym wykonawcą jest Miastoprojekt. Pierwsi lokatorzy mają wprowadzić się w II kwartale 2021 r.

 

  • W Poznaniu ruszyła budowa drugiego etapu inwestycji o charakterze rewitalizacyjnym, Nadolnik Compact Apartments. Na terenie dawnego młyna (przy ul. Nadolnik obok Parku ks. Tadeusza Kirschke) powstają 224 mieszkania oraz infrastruktura dodatkowa, taka jak kort tenisowy, boiska i boksy dla rowerów. Częścią II etapu będzie także adaptacja samego d. młyna na funkcje handlowe i komercyjne. Wcześniej (w I etapie) zbudowano 213 mieszkań, a pierwsi mieszkańcy wprowadzą się już niebawem. Docelowo cała inwestycja ma zaoferować ponad 1000 smart apartamentów na wynajem.

  • Przy ul. Towarowej 39, tuż przy parku Karola Marcinkowskiego, powstaje właśnie najwyższy budynek w Poznaniu. Ten 73-metrowy, 22-kondygnacyjny obiekt pomieści 180 mieszkań o metrażach od 30 do 107 m² oraz halę garażową na 230 aut. Obok niego stanie mniejszy 5-kondygnacyjny biurowiec, a całość zostanie uzupełniona lokalami handlowo-usługowymi. Przyszli mieszkańcy będą mogli korzystać z siłowni oraz tarasu na dachu. Na ten moment wszystkie mieszkania są już sprzedane. Budynek ma zostać oddany do użytku w październiku br. Deweloperem jest spółka Ataner, a projekt architektoniczny wykonała Pracownia Ewy i Stanisława Sipińskich.

 

 

4. Budownictwo hotelowe

 

  • W czerwcu 2020 r. otwarty dla gości zostanie 5-gwiazdkowy Nobu Hotel Warsaw – to 11. hotel sieci Nobu Hospitality*, po pierwszym otwartym w Las Vegas w 2009 roku oraz kolejnych zlokalizowanych na Ibizie, w Barcelonie, Miami czy Manili. Stanie on przy zbiegu ul. Koszykowej i Wilczej na miejscu hotelu Rialto. Do dyspozycji gości znajdzie się 117 pokoi i udogodnienia takie jak strefa welness, Nobu Cafe, Nobu Bar oraz przestrzeń eventowa.
    * Nobu Hospitality to marka założona przez szefa kuchni Nobu Matsuhisę oraz aktora Roberta De Niro i producenta filmowego Meira Tepera.

 

  • Nowym hotelem Ibis Styles w Krakowie, powstającym przy ul. Mogilskiej, zarządzać będzie grupa Accor. Podpisano właśnie umowę między Accor a realizującym inwestycję UBM Development. Hotel otwarty zostanie w IV kwartale 2021 roku i będzie oferował 259 pokoi, restaurację oraz podziemny parking. Wewnątrz działać ma nowy koncept gastronomiczny CHILL #53, który inspirowany ma być kameralnymi kawiarenkami. Obiekt ten będzie już drugim hotelem tej sieci, po Ibis Styles Kraków Santorini otwartym w październiku 2019 r.

  • Vienna House R.evo podpisała umowę najmu dawnego budynku biurowego na rogu ul. Sokolskiej i Piotra Skargi w Katowicach, by otworzyć tam swój pierwszy hotel. Znajdą się w nim 203 pokoje, strefa wypoczynku z restauracją, barem oraz strefa Work&Play do organizowania spotkań i konferencji, a także pracy w przestrzeni coworkingowej. Ofertę uzupełniać będzie kino oraz strefa fitness. Otwarcie hotelu planowane jest na marzec 2021 r. Wystrój wnętrz tworzy pracownia BWM Architekten. Jednocześnie drugi hotel tej sieci właśnie powstaje w Monachium i otwarty zostanie w 2022 r.

  • Sieć B&B rozbudowuje swoją sieć hoteli w Polsce i otwiera tutaj swój 8. obiekt, tym razem w Rzeszowie przy ul. Grottgera 28 – z 64 pokojami, restauracją, kawiarnią oraz lobby lounge. Do dyspozycji gości są też sale konferencyjne mieszczące do 200 osób. Wcześniej sieć otworzyła podobny obiekt w Nowym Targu.

 

 

5. Inne obiekty

 

  • Pod koniec zeszłego roku rozpoczęła się budowa nowego gmachu Wydziału Fizyki i Informatyki Stosowanej AGH w Krakowie przy ul. Czarnowiejskiej. W nowym budynku znajdzie się 4000 m² powierzchni dla studentów i pracowników naukowych. Łączny koszty inwestycji ma wynieść 45 mln zł. Obiekt ma być gotowy jeszcze przed rozpoczęciem roku akademickiego 2021/22. Generalnym wykonawcą jest Mostostal Warszawa.

  • Nie jest to jedyna inwestycja Akademii Górniczo-Hutniczej. Uczelnia planuje również budowę nowej hali sportowej przy ul Jana Buszka. Niebawem złożony zostanie wniosek o pozwolenie na budowę. Na 5000 m² w hali o wys. 22 m znajdzie się miejsce dla boisk do piłki ręcznej, siatkówki, koszykówki oraz stanowisk do gry badmintona. Grę będzie można obserwować z trybun mieszczących do 800 osób. Koszt inwestycji ma wynieść 40 mln zł.

  • W Szczecinie powstaje Fabryka Wody - wbrew nazwie nie będą to nowe wodociągi czy też rozlewnia wody mineralnej, a wielofunkcyjny park wodny. Inwestycja u zbiegu ul. 1 Maja i Emilii Sczanieckiej otwarta ma zostać w 2022 r. i oferować będzie baseny rekreacyjne wewnętrzne i zewnętrzne, zjeżdżalnie, strefę wellness a także baseny sportowe. Ponadto znajdą się tam takie atrakcje jak stoły do bilardu, kręgielnia, siłownia, korty do squasha, czy ścianka wspinaczkowa. Dodatkowo przewidziano miejsce na przestrzenie ekspozycyjne, edukatorium oraz scenę amfiteatru, która zimą zamieniać się będzie w lodowisko. Łączny koszt inwestycji to ponad 350 mln zł. Generalnym wykonawcą jest konsorcjum spółek Alstal Grupa Budowlana i Alstal Real Estate.

  • Fabryka Wody swoimi rozmiarami jednak nie dorównuje Suntago Wodny Świat - największemu parkowi wodnemu, który w 20 lutego tego roku otwarty został we wsi Wręcza pod Mszczonowem, mniej więcej w połowie drogi pomiędzy Łodzią a Warszawą. Ta ogromna inwestycja zajmuje 20 ha, z czego prawie połowa to parkingi. Wewnątrz znajdują się 24 zjeżdżalnie o łącznej długości 3 km, ponadto łaźnie termalne, sauny, gabinety masażu i restauracje. Park planuje przyjmować rocznie ponad milion gości. Inwestorem jest Global City Holding, a budowa trwała od maja 2017 r. Otwarcie obiektu odbiło się sporym echem w mediach. Niestety uwadze odwiedzających nie umknęło to, że blisko 1/3 zjeżdżalń była nieczynna, a te które były otwarte budziły wątpliwości pod kątem bezpieczeństwa korzystających z nich dzieci.

  • Władze Katowic zaakceptowały nowy projekt architektoniczny stadionu GKS Katowice oraz zatwierdziły jego koszt na poziomie 236 mln zł. Jego budowa ma ruszyć w 2021 r. a zakończyć ma się w 2024 r. Stadion zlokalizowany będzie przy ul. Bocheńskiego i pomieści 15.000 widzów spragnionych piłkarskich emocji, z których słynie Ekstraklasa. Jednocześnie w sąsiedztwie stadionu powstanie hala sportowa na 3.000 widzów. Koncepcję architektoniczną przygotowało biuro RS Architekci z Rudy Śląskiej. Projekt wykonawczy dostarczony ma być do końca maja tego roku. Gdy już mecze przeniosą się na nowy obiekt, stary stadion przy ul. Bukowej będzie pełnił rolę ośrodka szkoleniowego.

  • Zakończyły się prace budowlane nowego gmachu Muzeum Pamięci Sybiru w Białymstoku. Nowa lokalizacja muzeum to dawne magazyny wojskowe przy ul. Węglowej 1. To właśnie w nich znajdzie się główna część ekspozycyjna muzeum o pow. 3000 m², natomiast w dobudowanym do niego budynku znajdzie się część zapleczowa o pow. 2400 m². Następny krok to wyposażenie wnętrz oraz stworzenie ekspozycji. Generalnym wykonawcą jest Budimex. Prace budowlane do tej pory kosztowały łącznie 37,5 mln zł. Cel to zdążyć z otwarciem muzeum dla gości na 17 września 2021 r.

 

  • W Łodzi powstaje największa multimedialna biblioteka w tym mieście. Będzie się tam mieściła Mediateka (MeMo), która formalnie będzie filią Biblioteki Miejskiej w Łodzi. Znajdzie się ona w wyremontowanych budynkach przy ul. Moniuszki 3 i 5, które połączone zostaną szklanym dziedzińcem. Będzie tu miejsce na pracownie dla młodzieży, sale multimedialne, pracownie dla osób niepełnosprawnych, a także studio lektorskie. Jednocześnie do gmachu pod numerem 3 przeniesie się Urząd Miasta Łodzi. W styczniu br. uzyskano pozwolenie na remont. Oddanie do użytku całości inwestycji planowane jest na połowę 2021 r. Jej łączny koszt to 36,2 mln zł. Generalnym wykonawcą jest konsorcjum firm: PRB Budomal – Artur Leśniak, Maria Potz Mosaicon, BTIB-BAU Technik Inżynieria Budowlana –Tomasz Zagozd.