Poniższy artykuł opracowano w oparciu o stan prawny obowiązujący w momencie powstania tego artykułu.
Redakcja nie gwarantuje aktualności tekstu w okresie późniejszym, jak również nie ponosi odpowiedzialności za ew. stosowanie się do zawartych w nim zaleceń.

Listy od czytelników

 

Szpachlowanie płyt gipsowych

 

Proszę o pomoc w interpretacji zapisu KNR nr 2-02 tab. 2003 dot. wyszczególnienia robót.

Pytam : czy w zakresie wyszczególnionych robót pkt. 8 szpachlowanie i cyklinowanie wykończające dotyczy jedynie spoin - czy też całej powierzchni montowanej ściany?

 

 

redakcja:

Szanowna Pani,

płyty gipsowe są zazwyczaj gładkie i nie ma żadnej potrzeby szpachlowania i cyklinowania całej powierzchni ściany, więc normatyw w tabeli 2003 określa jedynie uzasadnione technologicznie zużycie czynników produkcji budowlanej na potrzeby zaszpachlowania i scyklinowania wszelkich nierówności czyli linii łączenia płyt, miejsc wkręcenia wkrętów mocujących oraz ewentualnych ubytków (obtłuczeń itp.).

Nie obejmuje natomiast szpachlowania całej ściany, bo tego się w praktyce nie robi.

Jeżeli po pomalowaniu ściany widać jaśniejsze miejsca tam, gdzie była kładziona szpachla gipsowa, to świadczy jedynie o złej jakości lub nadmiernym rozcieńczeniu farby.

 

Andrzej Mościcki

 

*

 

 

Klamry ciesielskie w KNR nr 4-01

 

Dlaczego normy zużycia klamer ciesielskich w KNR nr 4-01 są w Normie inne (zawyżone) w stosunku do wydania książkowego katalogu?

 

 

redakcja:

Szanowny Panie, niestety muszę Pana poinformować, że jest Pan w błędzie. Nakłady zużycia klamer ciesielskich w KNR nr 4-01 tablica 0401 w bazie programu Norma są całkowicie zgodne z wydaniem książkowym katalogu. Jest to wydanie I Warszawa 1988.

Normy zużycia klamer ciesielskich wynoszą odpowiednio:

 

kol. 01 - 5,17 kg / m
kol. 02 - 5,74 kg / m
kol. 03 - 4,02 kg / szt.
kol. 04 - 4,60 kg / m
kol. 05 - 4,60 kg / m

 

Jednocześnie w Biuletynach Informacyjnych nr nr 5/89, 6/92, 7/96, 8/96 i 9/96 , czyli wszystkich, które ukazały się po wydaniu rzeczonego katalogu nie ma absolutnie żadnych errat do tablicy 0401.

Przypuszczam, że porównał Pan normatywy z bazy programu z książkowym wydaniem katalogu w wersji WACETOB-u, gdzie nakłady klamer są faktycznie niższe około trzykrotnie. Jest to jednak całkowicie inny katalog, który zawsze funkcjonował jedynie na prawach norm zakładowych. Jest on również dołączony do bazy katalogowej programu Norma i oznaczony KNR-W 4-01.

Owszem, na rynku pojawiły się publikacje podpisane „Wydanie II, III i IV”, ale nigdy nie były one autoryzowane ani zatwierdzane przez ministerstwo. Wydania te można poznać po adnotacji, że katalog zweryfikowano w IGM.

Odszukaliśmy w naszym archiwum KNR nr 4-01 wyd. III Warszawa 2000 r.

W nim faktycznie nakłady klamer są inne, odpowiednio:

 

kol. 01 - 1,01 kg / m
kol. 02 - 1,29 kg / m
kol. 03 - 0,96 kg / szt.
kol. 04 - 1,05 kg / m
kol. 05 - 1,05 kg / m

 

Te normatywy są jednak wyssane z palca i nigdy nie zostały zatwierdzone ani przez autorów katalogu, ani odpowiednie komórki ministerstwa.

Z tego, co mi wiadomo, wydań trzecich było kilka, między innymi w 1997 roku. Być może Pan na jedno z nich trafił. Podobnie zostało zafałszowane wydanie II. Opracowana do nich w Biurze Orgbud errata liczy około 60 stron, co świadczy o ich jakości.

Jak zapewne Panu wiadomo, w czasach, gdy stosowanie KNR-ów było obligatoryjne (do października 2001 r.), obowiązywały normatywy z wydania I-go z późniejszymi zmianami publikowanymi w Biuletynach Informacyjnych, a jak już wcześniej wspomniałem, żaden z Biuletynów nie zawiera zmian do tablicy 0401.

Na zakończenie muszę jeszcze stwierdzić, że ja nie mogę się wypowiadać na temat sensowności nakładów. Ja mogę tylko wypowiadać się w kwestii ich poprawności formalnej. I ta wygląda tak, jak napisałem powyżej.

 

Kwestia klamer jest mi natomiast znana od dawna i rozmawiałem z ludźmi, którzy próbowali przekonać autora katalogu, żeby te normatywy zmienił. Ale był uparty i twierdził, że:

  1. KNR nr 4-01 służy do normowania remontów, a więc wymiana odcinka krokwi, to np. wymiana 20 cm, czyli wtedy będzie 1 klamra. W rzeczywistości KNR nr 4-01 obejmuje nakłady na wymianę elementów o długości do 1 m. Tak było w założeniach, tylko niestety nikt tego nie wpisał do ostatecznej wersji katalogu.

  2. Normatywy w KNR-ach to z definicji normatywy maksymalne i zawsze można zastosować niższe (to wynika z zasad kosztorysowania).

 

Andrzej Mościcki

 

* *

 

 

Zerowe koszty zakupu

 

Niektóre pozycje w kosztorysie zawierają materiały specjalistyczne, których cenę kalkulujemy osobno i od tych materiałów nie chcę liczyć kosztów zakupu. Dotychczas robiłam tak, że narzuty definiowałam pozycjami i dla tych pozycji, o których mowa ustawiałam zerową wartość Kz. Teraz, gdy koszty zakupu muszą być w cenie materiałów, nie wiem jak sobie poradzić.

 

 

redakcja:

Szanowna Pani, sprawa jest bardzo prosta. Norma posiada mechanizmy ustawiania różnych stawek kosztów transportu dla różnych materiałów. Szczegółowo opisuję to w artykule „Koszty zakupu w cenie materiału - różne stawki”. Zapraszam do lektury.

 

Andrzej Mościcki

 

* * *

 

 

Układanie gresu

 

Jestem inspektorem nadzoru i sprawdzam kosztorys szczegółowy powykonawczy, dostarczony przez wykonawcę robót. Chodzi o posadzki z płytek gres, wykonane w normalnych warunkach. Wykonawca wycenił roboty w oparciu o NNRNKB, które przewidują około trzykrotnie większe nakłady na robociznę i znacznie większe nakłady na materiały niż KNR. Który katalog jest bardziej odpowiedni?

Wiem, że nie ma obowiązujących katalogów; chodzi mi o wskazówkę praktyczną.

Poniżej podaję informacje potrzebne do pełnego wyjaśnienia:

  1. Zastosowano płytki gres, jednobarwne, grubości 8 mm, o wymiarach 30 x 30 cm.
  2. Wielkość pomieszczenia: 141 m2.
  3. Użyto zaprawę klejową MULTILEP.
  4. Wykonawca zastosował do wyceny: NNRNKB 202 2808/5 i przyjął 3,14 r-g/m2, nie powołując się na żaden współczynnik zwiększający, chociaż wg. katalogu rzeczywiście jest 2.11 r-g/m2.
  5. Ja zastosowałbym KNR 0-12/1118/08, gdzie jest 0,95 x 1,05 x 1,05 x 1,05 = 1,10 r-g/m2, co jest 2,11 : 1,10 = 1,92 razy mniej niż w NNRNKB.

 

 

redakcja:

Jeżeli wykonawca zmienił normatyw robocizny nie zmieniając podstawy wyceny ani opisu, to wygląda to na działanie nieuczciwe. Nie może to być błąd, bo raczej nie tworzył tego kosztorysu ręcznie (no, chyba że nie pracował na Normie i w jego programie jest błąd w danych). Dodatkowo jeżeli posadzka nie była układana z płytek różnobarwnych, to korzystając z NNRNKB należałoby zastosować pozycję 2806-05, gdzie norma robocizny jest 1,71 r-g/m2, a nie 2808-5 gdzie norma wynosi 2,11 r-g/m2.

W opisanym przez Pana przypadku racja leży po Pana stronie.

Historia tworzenia normatywów na układanie płytek z kamieni sztucznych na posadzkach wygląda następująco.

Do roku 1996 w katalogach obowiązujących nie było normatywów na układanie płytek o wymiarach 30 x 30 cm. Dopiero wówczas Biuro „Orgbud” wydało szósty zeszyt swojej serii ”Normy nakładów rzeczowych na konstrukcje budowlane”, w którym znalazły się między innymi tablice 2801÷2810.

Następnie Instytut Gospodarki Mieszkaniowej opracował KNR nr 0-12, którego zawartość po zweryfikowaniu przez Ministerstwo Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa została zamieszczona w Biuletynie Informacyjnym nr 8/96 jako uzupełnienie obowiązującego wówczas KNR nr 2-02. Zmiany wprowadzone przez Ministerstwo to m.in. usunięcie z p.5.3. założeń szczegółowych podpunktów e) i f). W związku z tym kosztorysując wg KNR nr 2-02 nie należy stosować współczynników zwiększających za grubość płytek większą niż 5 mm. Jeżeli zamawiający nie określił w warunkach zamówienia według jakich normatywów będzie rozliczana robota, to najsensowniejszym wydaje się być zastosowanie normatywów z KNR nr 2-02, gdyż on przynajmniej przez jakiś czas był katalogiem obowiązującym.

Można też przyjąć zasadę, że należy korzystać z najnowszych katalogów, gdyż zawarte w nich normatywy są dostosowane do aktualnych technologii. Wówczas można zastosować KNR-W nr 2-02 tablica 1111 kol.07, gdzie norma robocizny wynosi 0,95 r-g/m2.

Zastosowanie NNRNKB przez wykonawcę można tłumaczyć jedynie faktem, że jedynie w tym katalogu występuje słowo „GRES”. Jednak znajdujące się powszechnym obiegu słowo „Gres” oznacza po prostu „płytki z kamieni sztucznych”.

Naprawdę jednak Pański problem polega chyba na tym, że nie została prawidłowo zawarta umowa z wykonawcą i nie ustalono precyzyjnie sposobu rozliczania robót, wskutek czego może on stosować wycenę własną i trudno będzie z nim walczyć, ale to już zagadnienie prawne, a w tym nie jestem specjalistą.

 

Andrzej Mościcki

 

* * * *

 

 

Zerowy współczynnik w dziale

 

Zmieniłem niedawno program z Normy 3 na Normę Pro i zauważyłem istotną dla mnie różnicę w działaniu. Otóż, gdy w Normie 3 ustawiałem w dziale współczynnik norm dla M równy 0, to we wprowadzanych do niego pozycjach nie wykazywane były materiały. W Normie PRO te materiały są pokazywane z tym, że ich normy (i tym samym nakłady) są zerowe. Jest to dla mnie uciążliwe, gdyż często kosztorysuję roboty demontażowe stosując zasadę, że korzystam z katalogu na montaż usuwając materiały i wprowadzam współczynnik zmniejszający do R i S. Obecnie muszę wchodzić do każdej pozycji i usuwać z niej materiały. Proszę mi powiedzieć, czy jest jakaś inna metoda?

 

 

redakcja:

Ma Pan rację, że w Normie 3 ustawienie dla działu współczynnika norm dla M jako równy 0, powodowało, że podczas wprowadzania pozycji nie były wprowadzane nakłady materiałów. Był to jednak mechanizm sztuczny i mogący prowadzić do błędów ponieważ część pozycji mogła zostać wprowadzona z innego kosztorysu, przeciągnięta z innego działu lub wprowadzona przed zmianą współczynnika. Wówczas powstawała sytuacja, że część materiałów w dziale występuje, a część nie i mogło to prowadzić do bałaganu. Jednocześnie stanowiło to przypadek nietypowy, bo wyróżniona była jedna, konkretna wartość współczynnika.

Tymczasem program Norma PRO posiada mechanizm, który Pański problem rozwiązuje bardzo prosto.

Należy w widoku kosztorysu zaznaczyć wybrany dział, czyli kliknąć w linii z jego nazwą, tak aby wszystkie jego pozycje przybrały kolor niebieski. Żadna z nich nie może być zielona, bo to by oznaczało, że właśnie ona jest wybrana i dalsze polecenia będą dotyczyły jej, a nie całego działu. Następnie z menu „RMS” wybieramy hasło „Usuń element RMS”. Pojawi się wówczas okno „Usuń nakłady RMS z pozycji”. Zaznaczamy kratkę obok hasła „Materiały” i naciskamy OK.

Wszystkie materiały we wszystkich pozycjach tego działu zostaną usunięte.

Ten sam sposób można zastosować w przypadku, gdy usuwamy nie z działu lecz z kilku pozycji. Wystarczy je wszystkie pozaznaczać klikając przy wciśniętym klawiszu Ctrl lub Shift i wykonać opisane wyżej operacje.

 

 

Mam nadzieję, że opisany tu sposób nie będzie dla Pana uciążliwy.

W razie dalszych wątpliwości proszę o wiadomość.

 

 

Andrzej Mościcki

 

* * * * *

 

 

Akceptacja ceny

 

Gdy jestem w widoku zestawienia R, M, S lub cen, to w menu podręcznym widzę hasło „Akceptuj cenę” i nie wiem, co ono oznacza, bo nie widzę żadnych efektów działania tego hasła.

 

 

redakcja:

Polecenie „Akceptuj cenę” służy do zaznaczania tych elementów R, M lub S, dla których mamy pewność, że cena została określona prawidłowo. Oznaczenie to jest widoczne gdy w zestawieniu R, M, S lub cen dodamy kolumnę „Ustawienie ceny”. Robi się to w opcjach wyświetlania (wywoływanych dwukrotnym kliknięciem w nagłówek formularza).

 

 

Gdy naciśniemy przycisk „Dodaj” i zatwierdzimy „OK” to do formularza zestawienia dodana zostanie nowa kolumna, w której w wierszach dotyczących elementów RMS, dla których dokonaliśmy akceptacji ceny pojawią się litery OK. Dzięki temu przeglądając zestawienie np. materiałów będziemy od razu widzieli, które ceny zostały przez nas sprawdzone np. przez porównanie z fakturami, a które powinniśmy jeszcze sprawdzić.

 

 

Na powyższym rysunku zaakceptowane są ceny pierwszego i trzeciego materiału. Należy jeszcze zastanowić się nad ceną drugiego.

Nie ma w programie polecenia odwrotnego, czyli „Cofnij akceptację ceny”. Uznaliśmy, że akceptacja ceny jest dokonywana świadomie. Oznaczenie nie zniknie, gdy cenę elementu zmienimy „ręcznie”. Zniknie dopiero, gdy cena zostanie wczytana z cennika lub gdy dokonamy zmiany cen przez pomnożenie ich korzystając z menu „Ceny” i hasła „Zmień ceny”.

 

 

 

Andrzej Mościcki

 

* * * * * *

 

 

Wyszukiwanie pozycji przez fragment opisu

 

Kiedyś, gdy wpisałem w pole u góry ekranu ze spisem katalogów fragment opisu, to program przeszukiwał bazę katalogów i pokazywał mi listę pozycji, których opis zawierał wpisany tekst. Teraz, nawet gdy wpiszę słowo, które na pewno występuje w opisie wielu pozycji, to otrzymuję komunikat, że program niczego nie znalazł. Czy w moim programie jest błąd?

 

 

redakcja:

Nie, proszę Pana. To nie błąd. Po prostu poczynając od wersji 4,14 (czerwiec 2006) została zmieniona funkcja wyszukiwania według fragmentu opisu. Obecnie pole, które poprzednio nazywało się „Znajdź” nazywa się „Podstawa” i służy jedynie do wyszukiwania przez podanie podstawy wyceny. Natomiast do wyszukiwania przez podanie fragmentu opisu służy symbol lornetki , który wywołuje okno wyszukiwania tekstu w opisach.

 

 

Szczegółowo jest to opisane w artykule „Nowy mechanizm wyszukiwania pozycji katalogowej przez podanie fragmentu opisu w Norma Pro i Std” zamieszczonym w „Buduj z Głową” nr 2/2006. Można go też znaleźć na stronie www.bzg.pl w dziale Artykuły techniczne.

 

Andrzej Mościcki